پیام مازند

آخرين مطالب

سرمایه‌هایی که "خاک" می‌شوند! مقالات

سرمایه‌هایی که "خاک" می‌شوند!

  بزرگنمايي:

پیام مازند- با توجه به موقعیت جغرافیایی و آب و هوای معتدل، کشاورزی در مازندران می‌تواند یکی از مهم‌ترین مولفه‌های رشد و پیشرفت باشد و در این میان باید به عوامل مختلفی که باعث رونق این بخش می‌شود نیز توجه کرد.

یکی از مواردی که در بخش کشاورزی در افزایش تولید و به تبع آن درآمد بالای این حوزه موثر است و باید به صورت ویژه به آن توجه کرد، بخش خاک کشاورزی است، این امر آنچنان حائز اهمیت است که حتی در دانشگاه‌های علوم کشاورزی نیز گروه "خاکشناسی" با اهداف کلی شناخت خاک و اجزای آن، طبقه‌بندی انواع خاک‌ها، مدیریت علمی و جامع‌نگر اکوسیستم خاک، افزایش حاصلخیزی خاک بر اساس سیستم کشاورزی پایدار به‌منظور افزایش عملکرد در واحد سطح، تامین غذای سالم و جلوگیری از فرسایش و تخریب خاک ایجاد شده است.

از آنجا که مهم‌ترین رسالت کشاورزی، تولید غذای سالم و مغذی برای جوامع انسانی در راستای دستیابی به امنیت غذایی است و همچنین افزایش روزافزون جمعیت به‌خصوص در سده‌ اخیر، افزایش نیاز به غذا را در جوامع انسانی به‌همراه داشت، توجه به خاک به عنوان یکی از کلیدی‌ترین مولفه تولید در این بخش ضروری به نظر می‌رسد.

  نکته‌ای که در مازندران باید به آن توجه کرد، مباحث مربوط به آلودگی خاک است به طوری که با توجه به وابستگی مردم این استان به بخش کشاورزی، اگر خاک آلوده باشد، محصول کشاورزی نیز آلوده می شود و سلامت انسان‌ها به واسطه مصرف آن محصول به خطر می‌افتد.

هر چند محمودرضا رمضان‌پور سرپرست مرکز تحقیقات منابع طبیعی مازندران به این نکته اشاره کرد که خاک مازندران دارای عناصر سنگین خطرناک نیست (اینجا) اما فرزین فرهادی مدیر آب و خاک و امور فنی و مهندسی سازمان جهاد کشاورزی مازندران به این نکته تاکید می‌کند که زباله، مهم‌ترین عامل آلودگی خاک‌های مازندران است.(اینجا)

بر این اساس کارشناسان محیط زیست معتقد هستند زباله و دپوی آن، موجب ورود شیرآبه‌های خطرناک فاضلاب‌های انسانی و پساب‌ها به خاک می‌شود که این امر خود علاوه بر نابودی خاک و آلودگی آن، سلامت انسان را به شدت به خطر می‌اندازد.

از سویی دیگر بحث توجه به خاک در مازندران از آنجا جدی می‌شود که رئیس سازمان جهاد کشاورزی مازندران معتقد است تنها نیم میلیون هکتار از خاک این استان قابلیت کشت دارد و می گوید فرسایش آبی و بادی، آلودگی های زیست محیطی و تغییرکاربری، بر خاک مازندران، آسیب جدی وارد می کند.(اینجا)

  در حالیکه 2.5 درصد از اراضی کشاورزی کشور در مازندران وجود دارد، حفظ خاک استان به عنوان تامین کننده اصلی منابع غذایی کشور بسیار حائز اهمیت است .

بر اساس این گزارش، با توجه به اهمیت خاک در کشور و لزوم توجه به آن در مازندران، برخی از کارشناسان، اساتید دانشگاه و نمایندگان مجلس،خواستار تصویب قانونی شدند که از خاک بتواند در برابر بسیاری از مسائلی که موجب از بین رفتن آن می‌شود حفاظت کند، به همین منظور لایحه قانون حفاظت از خاک از سوی هیئت دولت تصویب و به مجلس برای تصویب ارسال شد که رئیس ستاد معاونت آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی از تصویب نزدیک این قانون در آینده ای نزدیک خبر داد.(اینجا)

لزوم تغییر الگوی حفاظت از خاک

در این راستا بابک مومنی عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور مازندران با اشاره به لزوم حفاظت از خاک و زمان مورد نیاز برای تولید آن، اظهار کرد: در مناطق متفاوت و بسته به شرایط هوازدگی مختلف، زمان تولید خاک آن متفاوت است اما به طور معمول و مطابق آمارهای جهانی برای تولید هر سانتیمتر خاک زراعی به میلیون ها سال زمان برای تولید نیاز است.

وی با بیان اینکه برخی کارنشاسان معتقد هستند مسئله خاک از آب مهم‌تر است، خاطرنشان کرد: آلودگی و فرسایش خاک به اندازه آب برای جامعه ملموس نیست و به دلیل اینکه همیشه با آن رو به رو می‌شویم زیاد به آن توجه نمی‌شود.

عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور مازندران با اشاره به عوامل مهم آلاینده های خاک، تصریح کرد: پساب‌ها، فلزات سنگین و بقایای سموم از جمله مهم‌ترین عوامل آلاینده خاک محسوب می شوند.

وی با تاکید بر اینکه راه مقابله با نابودی خاک، رفتار با آن به صورت یک موجود زنده است، خاطرنشان کرد: با توجه به اینکه خاک به طور جدی و بیش از 95 درصد مواد غذایی انسان‌ها را تامین می کند و انواع فعالیت های هوازی از آن است باید حایز اهمیت باشد.

مومنی افزود: در این راستا الگوی حفاظت از خاک باید تغییر کند به طوری که در زندگی سنتی گذشته خاک کمتر مورد تهدید قرار گرفته اما با توجه به اصل ساختار مدرن در کشت و کار افزایش فرسایش حالت جدی‌تری به خود گرفته است.

فرسایش و الگوی نادرست مصرف آب دو عامل مخرب خاک

وی با اشاره به اینکه فرسایش و الگوی نادرست مصرف آب دو عامل مخرب خاک محسوب می شوند، تصریح کرد: حفظ خاک و کاشت گیاه می تواند از خاکشویی و ایجاد آبرفت جلوگیری کند و  توجه به وجود پوشش گیاهی مهم‌ترین عامل بازدارنده در سیلاب است به‌طوری که با تخریب پوشش گیاهی، خاک  در مقابل سیلاب بی دفاع می شود.

عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور مازندران با بیان اینکه خالی شدن دامنه ها از پوشش گیاهی مهم‌ترین عامل سیلاب تلقی می شود، گفت: اگر به این نکته توجه نکنیم بارش هایی که می تواند سازنده و تامین کننده جبران کم‌آبی باشد منجر به سیلاب می شود.

تکلیفمان را با صنایع روشن کنیم

این استاد دانشگاه با اشاره به آلودگی آب و تأثیر آن در خاک، گفت: بیشترین منابع آلاینده صنایع هستند چرا که پس از آلودگی آب می توانند موجب آلوده شدن خاک شوند. آلاینده های صنعتی و پساب‌ کارخانه ها موجب آلودگی آب و خاک می شود اما در کشور و مازندران برخورد جدی با این صنایع صورت نمی گیرد.

دسترسی آسان به سموم کشاورزی تهدیدی برای خاک

مومنی در ادامه با بیان اینکه باقیمانده سموم در بخش کشاورزی نیز در میزان آلایندگی خاک مؤثر است بر لزوم نظارت کارشناسان آگاه بر مصرف آن تاکید و خاطرنشان کرد: متاسفانه در دسترس بودن سموم کشاورزی برای کشاورزان و مصرف آزاد آن، تهدیدی برای خاک محسوب می‌شود.

دست به دست شدن طرح لایحه حفاظت از خاک در مجلس

وی تصریح کرد: با وجود اینکه هنوز قوانین منابع طبیعی کاملا کارآمد در سازمان‌های مربوطه مانند محیط زیست برای مقابله با تهدیدخاک و آب وجود ندارد، حدود 20 سال از دست به دست شدن لایحه حفاظت از خاک در مجلس می‌گذرد و هنوز تبدیل به قانون نشده است.

نبود ضابط مشخص در بحث خاک/ جرایم مشخص است

عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور مازندران به بحث سوزاندن بقایای گیاهی پس از برداشت محصول در مازندران اشاره و اظهار کرد: سوزاندن اراضی کشاورزی به میکروارگانیسم‌ها، مواد آلی و معدنی موجود در آب و خاک آسیب می‌رساند اما با وجود اینکه در بخش کشاورزی و محیط زیست قوانین جدی در این زمینه وجود دارد اجرای قانون به درستی صورت نمی‌گیرد و ضابط مشخصی نیز وجود ندارد.

  از 160 میلیون هکتار خاک موجود در کشور بیش از 50 درصد غیرقابل زرع بوده و تنها کمتر از نیم میلیون هکتار از خاک مازندران دارای کیفیت مناسب برای کشت است‌ که با وجود محوریت کشاورزی در امر توسعه در این استان، توجه و حفاظت از خاک به عنوان یکی از پایه‌های اساسی تولید مواد و امنیت غذایی در مازندران را دو چندان می‌کند.

بر این اساس اگر همچنان بی‌توجهی به خاک در مازندران ادامه یابد، بدون شک روزی فرا خواهد رسید که خاک، سرمایه‌ای گران‌بها خواهد شد که باید برای همیشه آن را "خاک" کرد.





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

مجمه وری ؛ جشن متفاوت برای میلاد عدالت

دعا سپری محکم در برابر سیل مشکلات

ضرورت شناسایی کانون های بحرانی سیل در غرب مازندران

لحاف دوزی؛ گم شده در لابه‌لای مدرنیته

پیش بینی افزایش 70 درصدی تولید گندم در مازندران

بازگشت آرامش با اما و اگرها به جاده های مازندران

متهم ردیف اول سیل مازندران کیست؟

سازه های باکیفیت در برابر سیل تخریب نمی شود

افزایش 75 درصدی آب پشت سدهای مازندران

عباس آباد با جاذبه ها طبیعی آماده میزبانی از موج دوم سفرهاست

پرستوها نحستین مهمانان بهاری به مازندران رسیدند

آخرین وضعیت مازندران 10 روز پس از سیل

گردن آویزی که از طبیعت چهار هزار سال پیش حکایت می‌کند!

اینجا "کوه تنها" به شما پیشنهاد می‌شود!

شادی های چهارشنبه سوری را با غم نیامیزیم

"قائم‌شهر"؛ شهر چند بام و یک هوا!

به شهر "نقی معمولی" خوش آمدید!

پرونده خجل ترین جانور خزری روی خط انتقال/«فک ها» به کویر می روند

اینجا جان می دهد برای لایو اینستاگرام!

مازندران به پیشواز بهار رفت/ آیین های نوبرانه نوروزی

حس تازگی در یک روستای 2500 ساله

جذابیت حضور در "میان مه، ابر و نم نم باران" را از دست ندهید!

سال تحویل بهار در شالیزارهای مازندران

منطقه ای در مازندران که تمام ایام سال دمای آن صفر درجه است!

بشارت عید با نوروزخوانی/ آئینی برای بدرقه سرما و استقبال از بهار

سفر به سرزمین رنگ‌ها

برق جاذبه های طبیعی در چشم ظرفیت گردشگری مذهبی مازندران

« دریا تا کویر»؛ مقصد بکر گردشگری در تعطیلات نوروز

افزایش 90 درصدی آمار فرار دختران در مازندران

روستاهای مازندران نقطه کانونی گردشگری نوروزی

زبانی که نفس‌هایش به شماره افتاده!

گره کور توسعه طرح های بوم گردی در رامسر

روایتی از حماسه مغفول مانده 7اسفند/تروریست ها یکساعته شکست خوردند

مادرانه‌های یک فعال رسانه‌ای در مازندران!

ویلاداران بی نام و نشان مازندران در انتظار مسافران نوروزی

پوشاک ایرانی، دست برتر اما توجه کمتر/ برندهایی که از آب نگذشته اند!

جاجیم آلاشت؛ زینت تخت شاهی در سرازیری سقوط

ترافیک ملی رامسر در بن بست کوه و دریا

گم شدن شادی در دنیای کودکان کار

گردشگری دریایی در مازندران معنا ندارد/آب در کوزه و ما تشنه لبان می گردیم!

سایه بی اعتمادی بر سر موسسات خیریه

احداث نخستین مرکز بیماری‌های خاص در نور؛ پَر!

توسعه کشاورزی مازندران با شیرین‌سازی آب دریای خزر؟

آبخیزداری؛ ناجی "بحران آب" مازندران؟

اینجا قوها فریاد می‌کشند

رامسر؛ شهر تالاب‌ها/ ثبت 2290 تالاب در کنوانسیون عروس ایران

سنگینی کفه رژیم غذایی در ترازوی سلامتی مردم

برگی از خاطرات یک مبارز انقلابی

سرنوشت آن 12 میلیارد!؟

کلین‌خونی؛ درگیر مشکلات و مهاجرت